Dla Dłużnika
Dłużnik

Prawa i obowiązki dłużnika w toku postępowaniu egzekucyjnym określa szczegółowo ustawa kodeks postępowania egzekucyjnego.

Zgodnie z art. 804 kpc Komornik nie jest uprawniony do badania zasadności i wymagalności tytułu wykonawczego.
Organ egzekucyjny jest związany wnioskiem wierzyciela.

Dłużnik to podmiotem, przeciwko któremu toczy się egzekucja i na którym ciąży obowiązek spełnienia świadczenia określonego w tytule wykonawczym. W postępowaniu egzekucyjnym nie zachodzi równość stron Komornik sądowy – jako szczególnego rodzaju funkcjonariusz publiczny – został upoważniony przez Państwo do prowadzenia egzekucji sądowej w sprawach cywilnych i wyposażony w środki przymusu mające na celu realizacji tytułu wykonawczego. Z tego względu komornik jako funkcjonariusz publiczny korzysta ze szczególnej ochrony prawa karnego przejawiającej się w zaostrzeniu odpowiedzialności karnej sprawców czynów zakłócających realizację zadań publicznych i godzących w powagę urzędu reprezentowanego przez funkcjonariusza.
Komornik sądowy korzysta zatem ze szczególnej ochrony:

  • przed naruszeniem nietykalności cielesnej (art. 222 k.k.);
  • czynną napaścią (art. 223 k.k.);\
  • wywieraniem wpływu na jego czynności urzędowe i zmuszaniem go do przedsięwzięcia lub zaniechania takiej czynności (art. 224 k.k.);
  • oraz przed znieważeniem (art. 226 k.k.).
Obowiązki dłużnika

Spłaty zadłużenia

Po wszczęciu egzekucji dłużnik ma obowiązek spełnić świadczenie wraz z kosztami egzekucyjnymi. Po spłacie zadłużenia wraz z kosztami egzekucyjnymi tytuł wykonawczy pozostawia się w aktach opatrując go stosowną wzmianką o zakończeniu postępowania i wyegzekwowaniu całości należności.
Należność należy uiścić na rachunek bankowy:
BGŻ 36 2030 0045 1110 0000 0243 3090 nie zapominając o podaniu sygnatury sprawy.

Znoszenia egzekucji sądowej

  • Dłużnik ma obowiązek współdziałania z komornikiem i nie utrudniania mu podejmowanych czynności. Utrudnianie bądź uniemożliwienie komornikowi wykonania tego obowiązku zagrożone jest odpowiedzialnością karną (art. 300-302 i kk).
    Odpowiedzialnością karną zagrożone jest:
  • usuwanie składników mienia spod egzekucji;
  • ukrywanie składników mienia przed egzekucją;
  • zbywanie składników mienia zajętych albo zagrożonych zajęciem;
  • zniszczenie rzeczy do której kierowana jest egzekucja;
  • rzeczywiste lub pozorne obciążanie mienia zajętego lub zagrożonego zajęciem.

Udzielania Komornikowi wyjaśnień

Dłużnik ma obowiązek udzielenia Komornikowi wyjaśnień w zakresie informacji mających znaczenie dla postępowania egzekucyjnego. Inne osoby nie będące stronami postępowania egzekucyjnego (tj. nie będące dłużnikiem ani wierzycielem) mają obowiązek udzielania Komornikowi informacji pod rygorem ukarania grzywną.

Informowanie komornika o zmianie miejsca pobytu.

Dłużnik ma obowiązek informowania komornika o zmianie miejsca pobytu trwającego dłużej niż miesiąc, pod rygorem nałożenia grzywny (art 763 § 3 kpc).
W przypadku zaniedbania tego obowiązku pismo pozostawia się w aktach sprawy ze skutkiem doręczenia, chyba że nowy adres jest komornikowi znany.

Uprawnienia dłużnika

Komornik nie może udzielać stronom porad prawnych, ma natomiast obowiązek pouczyć stronę działającą bez adwokata o przysługujących jej środkach zaskarżenia.

Zażalenie na postanowienie sądu co do nadania klauzuli wykonalności

Zgodnie z art 795 § 2 kpc z chwilą doręczenia dłużnikowi zawiadomienia o wszczęciu egzekucji rozpoczyna się bieg terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie o nadaniu tytułowi egzekucyjnemu klauzuli wykonalności

Skarga na czynności komornika

Zgodnie z art 767 § 1 kpc na czynności komornika przysługuje skarga do sądu rejonowego, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej. Dotyczy to także zaniechania przez komornika dokonania czynności. Do rozpoznania skargi na czynności komornika właściwy jest sąd, przy którym działa komornik. Jeżeli do prowadzenia egzekucji został wybrany komornik poza właściwością ogólną, skargę rozpoznaje sąd, który byłby właściwy według ogólnych zasad.

Powództwo opozycyjne

Art 840§ 1 kpc stanowi, iż dłużnik może w drodze powództwa żądać pozbawienia tytułu wykonawczego wykonalności w całości lub części albo ograniczenia, jeżeli:

  1. przeczy zdarzeniom, na których oparto wydanie klauzuli wykonalności, a w szczególności gdy kwestionuje istnienie obowiązku stwierdzonego tytułem egzekucyjnym niebędącym orzeczeniem sądu albo gdy kwestionuje przejście obowiązku mimo istnienia formalnego dokumentu stwierdzającego to przejście;
  2. po powstaniu tytułu egzekucyjnego nastąpiło zdarzenie, wskutek którego zobowiązanie wygasło albo nie może być egzekwowane; gdy tytułem jest orzeczenie sądowe, dłużnik może powództwo oprzeć także na zdarzeniach, które nastąpiły po zamknięciu rozprawy, a także zarzucie spełnienia świadczenia, jeżeli zarzut ten nie był przedmiotem rozpoznania w sprawie;
  3. małżonek, przeciwko któremu sąd nadał klauzulę wykonalności na podstawie art. 787, wykaże, że egzekwowane świadczenie wierzycielowi nie należy się, przy czym małżonkowi temu przysługują zarzuty nie tylko z własnego prawa, lecz także zarzuty, których jego małżonek wcześniej nie mógł podnieść.

Zażalenie na postanowienie sądu co do nadania klauzuli wykonalności